QR Romain Defeuter

ROMAIN DEFEUTER geboren in 1901 te Gent en dus een strop, huwde in 1927 met Marie- Louise Van Gaever. Zij kwam van Moerbeke-Waas.
Het kan niet anders dan dat Romain in Leopoldsburg enorm populair moet geweest zijn. Niet omwille van zijn doopnamen ROMANUS CAMILLUS, maar wel omdat hij als de acrobaat-clown ROMANO van de Fratellini’s het land doorkruiste met een circus en zich in ’28 met zijn echtgenote vestigde in het soldatendorp.

Zij openden er het café FLORALIES. Romain bracht er shownummers en demonstreerde stepdansen ‘à la Fred Astaire’.
In het begin van de oorlog sloot hij via Eugene Hulsmans aan bij de inlichtingsdienst Bayard.

Laten we zijn echtgenote Marie- Louise aan het woord tijdens een verklaring voor de politie van Leopoldsburg op 6 mei 1949.“ Op 15 september 1943 werd mijn man om 5 uur ’s morgens in mijn woning aangehouden door de Gestapo vergezeld door een Feldgendarm van Leopoldsburg, Neumann genaamd. Die dag werd eveneens Albert Hulsmans door dezelfde personen aangehouden. Mijn man werd naar Hasselt vervoerd alwaar hij zeven dagen in de gevangenis verbleef. Nadien werd hij overgebracht naar Antwerpen in de gevangenis der Begijnenstraat. Op 9 juni werd hij te Antwerpen voor een krijgsgerecht ter dood veroordeeld. Tijdens zijn verblijf te Antwerpen sloot men mijn man op in een cel. Na zijn ter doodveroordeling heb ik hem tweemaal mogen bezoeken in de gevangenis te Antwerpen om klederen en rookgerief te brengen. Ik mocht hem evenwel niet zien. Op 28 juni 1944 werd hij gefusilleerd.

Het is van Eugene Hulsmans uit Leopoldsburg dat ik wist dat mijn man aangesloten was bij de inlichtingsdienst Bayard. Volgens bescheiden die ik ontvangen heb van de Duitsers is mijn man aangehouden en gefusilleerd geworden voor spionage en hulp aan de vijand. Ik was niet op de hoogte van de activiteit van mijn man. Wie zijn rechtstreekse overste was, kan ik niet zeggen. Evenmin kan ik iets zeggen over zijn bezigheden in dienst van de groep waartoe hij behoorde. Er is mij medegedeeld dat hij verraden was geweest door een zekere C.. Tony Thoelen van Mol welke voor dezelfde inlichtingsdienst werkte als mijn man werd eveneens aangehouden en op dezelfde dag als mijn man gefusilleerd. Volgens een overlijdensakte die werd overgemaakt aan het gemeentebestuur van Leopoldsburg werd mijn man veroordeeld door het krijgsgerecht der Feldkommandantur 520 te Antwerpen op 9.6.1944, welke tegen hem de doodstraf uitsprak.”
Tot zover weduwe Marie- Louise Van Gaever, herbergierster. Het echtpaar had geen kinderen.

Eugene HULSMANS sloot in het voorjaar 1942 aanbij de inlichtingsdienst BAYARD; hij was tevens medewerker van de escape service. Eugene bracht een Canadese piloot, Patrick O’Leary, over van Leopoldsburg naar het station van Landen, waar deze werd overgenomen door een andere inlichtingsagent, Jean Wauters. Wauters vertelde over Eugenes opdracht later: “Eugene HULSMANS controleerde het station van Leopoldsburg. Hij hield een oogje in het zeil bij troepenbewegingen. Ook het kamp van Beverlo viel onder zijn controle. Het aantal soldaten, officieren en tanks aldaar bracht hij in kaart voor de geallieerden.” Aan hem kon Romain Defeuter dus kwijt wat hij in zijn café van Duitse militairen hoorde.

De Feldgendarm Gerrit NEUMANN werd op 19 december 1943 door het verzet geliquideerd. Hetzelfde lot onderging de S.D.’er C. op 19 juni 1944.
Romain DEFEUTER werd plechtig bijgezet op de Gemeentelijke Begraafplaats van Leopoldsburg. De gemeente liet een gedenksteen voor hem kappen.